Met het overlijden van Jack van der Made verliezen wij een buitengewoon integere, bevlogen en deskundige ziener.
Jack was gedurende een lange periode kinder revalidatie arts in het centrum het Roessingh in Enschede. Van daar uit kwam hij eind jaren 70 in contact met de toen net opgerichte (1979) vereniging sarvodaya Twente.
In die tijd kregen wij bezoek van de oprichter van de Sarvodaya organisatie uit Sri Lanka, dr. A.T.Ariyaratne. Hij bezocht met ons het revalidatie centrum in Enschede en verzocht ons een bijdrage te leveren aan de opzet van een revalidatie project op Sri Lanka.
Via een subsidie konden wij Jack voor een maand naar Sri Lanka sturen met de opdracht: wat is een goede aanpak om revalidatie toegankelijk te maken voor de gewone (arme) mensen op het platteland. Dat was toentertijd ongeveer 80 % van de totale bevolking.
Jack kwam terug met veel schrijnende dia’s van gehandicapten en met een plan dat was bedacht binnen de organisatie van de VN, het Community Based Rehabilatation Project.
Dit project werkt zonder dure voorzieningen . Het vindt zijn kracht in revalidatie gebaseerd op de daadwerkelijke betrokkenheid van mensen rondom de gehandicapten.
In grote lijnen bestaat het uit 4 stappen
1. signaleren van de gehandicapten in de dorpen door vrijwilligers die daarvoor getraind worden.
2. gehandicapten naar medische zorg en behandeling toeleiden.
3. revalidatie thuis door middel van het inschakelen – en trainen- van familie, buren, bekenden. Mensen die zich hiervoor aanmelden krijgen een officiële status als vrijwilliger, bekrachtigd door een dorpshoofd / buddhistische monnik/ politie agent.
4. het zoeken en vinden van activiteiten voor de gehandicapte waarmee hij/zij weer een inkomen kan gaan verdienen. Bijvoorbeeld: de aanschaf van 100 kippen voor eieren productie; aanschaf van hamers en zonwering om stenen klein te slaan voor wegwerkzaamheden; aanschaf van palmbladen om tassen te weven; aanschaf van wielen en sisal om touw te slaan; aanschaf van een koe voor bemesting groen, melk en het verkrijgen van een kalf; aanschaf van reparatie werktuigen voor een fietsenmakerij etc etc.
Dit project werd door toedien van Jack de eerste 5 jaar geleid door Nederlandse Fysio- of ergo therapeuten. Zij waren vooral bezig met het implementeren van dit idee binnen de sarvodaya organisatie en de opleiding van veldwerkers (deskundige cliëntenbezoekers) en vrijwilligers (specifieke scholing rondom een cliënt).
Het CBR project bestaat nog steeds. Het wordt nu gerund door 5 autochtone veldwerkers en 2 stafleden. Jaarlijks bereikt men 700 patiënten.
Jack leert ons dat zachtmoedigheid en doorzettingsvermogen gelijk zijn aan de waterdruppels die uiteindelijk de rots doen splijten.
Wij zijn hem onze grote dankbaarheid verschuldigd.
Ruud Souverijn, bestuurslid Sarvodaya Nederland .